Haroun and the sea of stories – Salman Rushdie

412AXH9M5XL

We willen allemaal blij zijn en kind zijn en dingen doen die we vroeger niet mochten en waarvan we nu tegen kinderen zeggen “niet doen!”, maar waar we gewoon jaloers op zijn.

Op de muren tekenen.

Zomaar onze tong uitsteken naar iedereen. 

In plassen springen en anderen nat maken.

Foert zeggen en gewoon ons goesting doen.

 

Ja maar dat hoort nu eenmaal bij volwassen zijn, dat is verantwoordelijkheid.

Dikke bullshit.

Niet op de muren durven tekenen omdat dat geen verantwoordelijkheid is, maar voorts wel tegen negentig per uur door de bebouwde kom vlammen; op een ander kruipen terwijl thuis het eten klaar staat en uw kind op u wacht om het huiswerk te maken. 

“Overwerk” “Vergadering” “Platte band” “Wegomlegging”.

Bange schijters allemaal.

En dan tong uitsteken en in plassen springen als niet-volwassen en niet-verantwoordelijk klasseren.

“We moeten het voorbeeld geven.”

Niet de moralist uithangen, dieter.

Ok ok ik heb het begrepen.

Maar ik steek wel mijn tong nog uit en ik teken wel op de muren en mij noemen ze een klein kind.

 

Maar eigenlijk wou ik het hebben over dat blij zijn en dat verwonderd zijn.

Salman Rushdie heeft met Haroun and the Sea of Stories (Haroen en de Zee van Verhalen) een boek geschreven dat u enkel blij kan maken.  

Soms kom je mensen tegen in uw leven die u ook zo’n gevoel geven. 

Niets kan mij tegenhouden kind te zijn; ik ben blij bij u. En dat wil ik zo houden. Wakker worden en lachen. Verhalen verzinnen om te vertellen aan mekaar. Waar of niet waar, doet er niet toe.

Dat soort mensen.

 

Haroun and the sea of stories is een kinderboek. 

Rushdie schreef het voor zijn zoon.

Hij had in 1989 de Duivelsverzen geschreven, rellen braken uit, Ayatollah Khomeini sprak de fatwa uit.

Een vrijgeleide om Rushdie het zwijgen op te leggen; te doden. Meer dan een vrijgeleide zelfs. Een heksenjacht.

 

Het volgende boek dat Salman Rushdie schreef was Haroun and the sea of stories.

Het boek gaat over het belang van verhalen, zelfs als – of juist als – ze verzonnen zijn. 

De link met de fatwa is niet echt ver weg. 

Vrije meningsuiting. 

Je suis Haroun. 

Kinderboek of niet, ook sprookjes kunnen politieke commentaar bevatten.

 

Haroun is de zoon van een verhalenverteller (Rashid Khalifa ‘The Shah of Blah’) die de kracht van het vertellen verliest als zijn vrouw hem verlaat. 

Haroun gaat op reis om de vijand te verslaan die zijn vader de verhalen onthoudt.

Magie. Robots. Buitenaardse wezens. Manen. Planeten. Nog manen. Taal die al even fantastisch en vreemd is als de wereld van Haroun zelf. Zijn avontuur neemt hem mee naar de tweede maan van de aarde genaamd Kahani (verhaal), waar hij de Walrus in de stad Gup (roddels) moet ontmoeten en hem moet vragen de watervoorziening van zijn vader niet los te koppelen van de oceaan van de stromen van het verhaal. Maar de stad Gup wordt geconfronteerd met een dreigende oorlog van de stad Chup (stilte), geregeerd door de meedogenloze Cultmaster Khattam-Shud (het einde) onder wiens “Cult of Dumbness”, de scholen, rechtbanken en theaters allemaal gesloten zijn vanwege de Stiltewetten.

 

Dat soort fantasie 

Je kan ermee overweg of niet.

De vijand van verhalen is de vijand van de taal. 

Een mens moet alles kunnen geloven. Ook wat hij niet ziet.

Het is een simpel verhaal, maar diep van binnen bespreekt het relevante zaken zoals de vrijheid van meningsuiting, de kracht van verhalen en degenen die deze vertellen.

 

Maar je kan ook gewoon buiten blijven en u door Haroun wat laten meevoeren.

Gewoon wiegen van maan naar maan, van stad naar stad.

 

Ik werd er blij van.

Een kinderboek voor volwassenen.

Voor kinderen.

 

Niets meer dan dat.

Niets hoeft.

Advertenties

A man, a plan, a canal: Panama!

13 november 1948, niet direct een dag die de wereld op zijn grondvesten deed daveren.

Zowat het belangrijkste dat die dag gebeurde was Leigh Mercer die “A man, a plan, a canal: Panama!” neerschreef (in Notes and queries).

Leigh Mercer moogt ge voor de rest van uw dagen vergeten. 

Er zal nooit naar hem gevraagd worden, dat geef ik u nu al op een papiertje.

Een quizvraag zal hij niet worden. 

Niemand die hem kent.

Een beetje vreemd dat net dit zinnetje de wereld rondgaat en bij iedereen blijft hangen.

 

Leigh Mercer heeft zo’n honderdtal palindroomzinnetjes neergeschreven.

Vele ervan vòòr Panama.

Vele ervan een pak mooier en beter dan dat vergezocht Panamagedrocht.

 

Live not on evil.

 

Maar nee, een paar woorden die niets met mekaar te maken hebben in een zin die nergens op slaat.

De domheid van de mensen.

 

Hier zijn honderd andere palindroomzinnetjes die Leigh Mercer heeft neergeschreven.

Geen enkel dat echter tot het collectieve geheugen gaan behoren is.

 

 

1 Rise to vote, sir

2 Name now one man

3 Was it a rat I saw?

4 In a regal age ran I

5 “Rats gnash teeth,” sang star

6 No slender evil was I ere I saw live red Nelson

7 Tense, I “snap” Sharon roses, or Norah’s pansies net

8 “Stop!” nine myriad murmur, “put up rum, rum, dairymen, in pots”

9 See, slave, I demonstrate yet arts no medieval sees

10 Desserts I’d reviled, drawn onward, deliver distressed

11 Live time, never even emit evil

12 “Now saw ye no mosses or foam, or a redder aroma of roses” – so money was won

13 Now Ned I am a maiden won

14 Here so long? No loser, eh?

15 Trade ye no mere moneyed art

16 Dora tones area; erase not a rod

17 Evil is a name of a foeman, as I live

18 In airy Sahara’s level, Sarah a Syrian I

19 Ban campus motto, “Bottoms up, MacNab”

20 Bob, a Sugar Pool’s foreman, madam, namer of sloop “Ragusa Bob”

21 No dot nor Ottawa “legal age” law at Toronto, Don

22 I made Border bards’ drowsy swords: drab, red-robed am I

23 Now ere we nine were held idle here, we nine were won

24″Deliver,” demanded Nemesis, “emended, named, reviled”

25 Egad, a base life defiles a bad age

26 Name I, Major-General Clare, negro Jamie Man

27 No; relate, Mat, Aesop’s Elba Fables Pose a tame tale, Ron 28 “Reviled did I live,” said I, “as evil I did deliver”

29 I saw desserts, I’d no lemons, alas, no melon, distressed was I

30 Now debonair dahlias, poor, drop or droop Sail, Hadrian, Obed won

31 Live not on evil

32 Sue, dice, do, to decide us

33 Ah, Aristides opposed it, sir, aha!

34 Paget saw an inn in a waste gap

35 Diapered art as a trade repaid

36 Sir, I demand – I am a maid named Iris

37 No, set a maple here, help a mate, son

38 “Slang is not suet, is it?” Euston signals

39 Rise, morning is red, no wonder-sign in Rome, sir 40 Doom, royal panic, I mimic in a play or mood

41 Salisbury Moor, sir, is roomy; rub, Silas

42 Are we not drawn onward, we few, drawn onward to new era? 43 ‘Tis Ivan, on a visit

44 See few owe fees

45 “Not New York,” Roy went on

46 foor Dan is in a droop

47 Harass sensuousness, Sarah

48 Yawn a more Roman way

49 Won’t lovers revolt now?

50 No mists or frost, Simon

51 Never a foot too far, even

52 “Now dine,” said I as Enid won

53 A man, a plan, a canal – Panama

54 I saw thee, madame, eh, ‘twas I

55 Draw, 0 Caesar, erase a cowar.d

56 Resume so pacific a pose, muser

57 “Pooh,” smiles Eva, “have Selirn’s hoop” 58 ~ix at party, no pony-trap, taxis

59 “Not for Cecil7” asks Alice Crofton

60 No, I save on final plan if no evasion

61 Pull a bat, I hit a ball up

62 Red root put up to order

63 Selim’s tired, no wonder, it’s miles

64 Refasten gipsy’s pig-net sater

65 Tennis set won now Tess in n~t

66 Draw pupil’s lip upward

67 Sums are not set as a test on Erasmus

68 Nurse’s onset abates, noses run

69 Lapp, Mac? No sir, prison-camp pal

70 Egad, Loretta has Adams as mad as a hatter Old age?

71 Sue, Tom smote us

72 Too bad, I hid a boot

73 Anne, I stay a day at Sienna

74 Too far, Edna, we wander afoot

75 Nurse, I spy gypsies, run!

76 Drab as a fool, as aloof as a bard

77 Goddesses so pay a possessed dog

78 Reg, no lone car won, now race no longer

79 Mother Eve’s noose we soon sever, eh, Tom?

80 Saladin enrobes a baroness, Senora – base-born Enid, alas

81 Niagara, 0 roar again

82 Deer frisk, sir, freed

83 Dora tendered net, a rod

84 No word, no bond – row on

85 Did Hannah say as Hannah did?

86 So remain a mere man – I am Eros

87 A gas, an age, bore Cicero, began a saga

88 Yes, Mark, cable to hotel, “Back Ramsey”

89 Yale democrats edit Noon-tide Star Come, delay

90 Stephen, my hat – ah, what a hymn, eh, pets?

91 Ten dip a rapid net

92 Pull up if I pull up

93 Di, did I as I said I did?

94 So may Obadiah aid a boy, Amos

95 Remit Rome cargo to Grace Mortimer

96 Tide-net safe soon, Alin A manila noose fastened it 97 Gate-man sees name, garage-man sees name-tag

98 Pusillanimity obsesses Boy Tim in All Is Up

99 Yes, Syd, Owen saved Eva’s new Odyssey

100 Anne is not up-to-date, Godmother, eh? Tom, do get a dot put on Sienna

A woman hitting a Neo-Nazi with her handbag

p04ksmvs

Foto: Hans Runesson – A Woman Hitting a Neo-Nazi With Her Handbag, 1985

 

 

Een iconische foto.

Eén die reeds in 1985 viraal ging.

Geen Facebook, geen Twitter.

Niets anders om hem te delen dan kranten en magazines.

Mond-aan-mond.

Dingen die er echt toe deden gingen de wereld rond. 

Wat een tijd.

 

Aan iconen hangt steeds een verhaal.

 

1985, de Nordic Reich Party – een Zweedse neo Nazi partij – demonstreert in de straten van Växjö.

Danuta Danielsson, een vrouw wiens moeder in de concentratiekampen heeft gezeten, kan zoveel domheid niet aanzien en doet wat velen onder ons zouden willen doen; ze stapt uit de toekijkende menigte en slaat met haar handtas op een neo-Nazi.

Ik moet eerlijk bekennen dat ik niet het lef zou hebben.

Eens van ver ‘boe’ roepen misschien, maar de irritatie van miljoenen mensen uitdragen om dezelfde lucht te moeten delen met een bende fascisten en vervolgens naar voren te stappen en uit te halen?

Chapeau. 

Geweld dat in zwart en wit sociaal aanvaard wordt, al is geweld tegen een politieke overtuiging niet direct een oplossing.

Het is echter een wraak die we kunnen begrijpen.

 

In een andere context zou het slapstick zijn.

Een oude vrouw die een halve gare met haar handtas achterna zit. Tom & Jerry all over.

Music maestro.

Er is weinig grappigs aan een concentratiekamp; aan de woede van een dochter voor het leed van haar moeder.

En dan zeggen dat er in 1985 nog zo’n tuig rondloopt.

Of nee, wacht, we zijn 2018 en er stemt nog steeds volk op extreem rechts. Nog steeds zijn er mensen die dat vergoelijken; die non-argumenten bovenhalen.

 

“Maar wij zijn zo niet”.  Dat is ons gedachtengoed niet meer. Wij zijn gewoon tegen teveel vluchtelingen. En die godsdienst – het zijn altijd weer die moslims. En onz’ vrouwen hebben daar schrik van.

 

‘Die komen naar hier en die werken niet’.

‘Ja, en dan pakken ze nog onze job af ook’.

‘En die vrouwen die mogen niks, ganse dagen moeten die binnen blijven.’

‘En zijt ge al eens in Molenbeek of Borgerhout geweest? Dat loopt daar vol vrouwen met een hoofddoek, ge kunt er niet naast kijken.’

 

Compleet maboel. Zeg dat ik het gezegd heb.

 

 

Enfin, onlangs dook de foto opnieuw op in Zweden naar aanleiding van een discussie.

Een Zweedse kunstenares wou Danielsson een standbeeld geven – in de pose die ze heeft op de foto.

 

Moet politiek geweld een plaats krijgen, en hoe ver gaat vrije meningsuiting?

Een vraag die Växjö liever wou vermijden.

Geen standbeeld.

 

Aanhangers van Danielsson bekleedden dan maar andere standbeelden in Zweden met handtassen. Veel mooier en juister dan een standbeeld.

Stil protest tegen rechts.

 

Jezus is een Jap

Dat Elvis nog leeft daar bestaat geen twijfel over.

Ik ben niet anti. Ik ben zelfs pro-Elvis.

Heel erg pro.

Ik bedoel dat ik niet anti het geloof in verhalen ben.

Ik wil mensen niet teleurstellen. 

Mooi verpakte verhalen worden te weinig gebracht.

 

Een leugen waar ge zelf kunt in geloven.

Niet de leugens die ze u op tv vertellen.

De feel-good die elk programma steeds weer moet uitstralen om Vlaanderen tevreden te stellen terwijl het leven gewoon fucked-up is. 

Eén grote kloterij.

Maar hey, leve die kloterij.

 

‘En Lieve, heb je nu minder angst voor de dood gekregen door Last days te maken?’ 

‘Ja tuurlijk, ik zie alles in een ander perspectief. Ik heb leren relativeren.’

Daarvoor moet ze zo oud geworden zijn en op kosten van de VRT naar elke uithoek van de wereld vliegen om wat vragen te stellen aan oude mensen.

 

Ik zou ook met veel plezier komen vertellen dat ik alles in een ander perspectief zie als ik op kosten van de VRT de wereld mag zien.

Maar ik mag dat niet.

Ik moet dus mijn treiter houden en Jean-Pierre Van Rossem in de loopgraven volgen.

 

Wat hadden ze gedacht dat zo’n Lieve Blancquaert zou zeggen?

‘Nee nu schijt ik pas echt in mijn broek als ik aan de dood denk.’

 

Maar bon, alles steeds weer feel-good.

Geen leugens meer waar men zelf in gelooft, en dat is jammer.

Dat is pas feel-good

 

Wie gelooft er in The Life of Brian?

Toch mooier daarin te geloven dan in heel die hannekesnest rond Jezus.

Dat dachten ze in Japan ook.

Ze claimen dan ook dat hij daar begraven ligt, in Shingo meer bepaald.

 

612664395a40232133447d33247d383739323334393136

 

Tweeduizend jaar geleden trok Daitenku Taro Jurai, beter bekend als Jezus Christus, naar daar om rijst te kweken, hij trouwde er met Miyuko, kreeg drie kinderen en stierf op 106-jarige leeftijd.

 

Jezus’ broer Isukiri stierf op Golgotha aan het kruis.

Isukiri’s oor ligt trouwens begraven in een grafheuvel naast Daitenku Taro Jurai.

 

In de Bijbel staat niet alles, maar dat weten we al lang.

Zijn jaren in Japan is men vergeten.

Op zijn eenentwintigse ging Jezus al naar Japan om daar de taal en de cultuur te leren kennen. Twaalf jaar bleef hij daar.

Een beetje een uitwisselingsproject zoals we zeggen.

Toen hij terugkeerde op zijn drieëndertigste was er zoiets als een arrestatiebevel, dus wisselde hij van plaats met zijn broer en vluchtte hij terug naar Japan.

Een beetje de lafaard spelen.

In Japan achter de poppemiekes zitten en intussen zijn broer aan het kruis laten nagelen.

Wel eerst nog diens oor afsnijden en meenemen als bewijs.

Het was een pateeke.

 

Verzonnen?

Dat zal wel zijn.

Uiteraard zijn er halve bewijzen.

De Takenouchi Documents die in 1930 werden gevonden.

En trouwens al gemerkt hoe goed Japans op Hebreeuws gelijkt?

 

Moet er nog meer verteld worden?

Zoiets wil ik dus geloven.

Te mooi om waar te zijn.

Jezus in Japan.

Daar maakt men dan weer geen reportage over.